เวย์โปรตีนเป็นผลิตภัณฑ์ที่ได้รับความนิยมในกลุ่มคนออกกำลังกายและผู้ที่ต้องการเสริมโปรตีนในแต่ละวัน แต่สำหรับผู้ประกอบการที่ต้องการผลิตหรือนำเวย์โปรตีนมาจำหน่ายในประเทศไทย จะต้องตรวจสอบประเภทอาหาร สูตร ส่วนประกอบ สถานที่ผลิต ฉลาก และดำเนินการขออนุญาตกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ให้ถูกต้องก่อนวางจำหน่าย บทความนี้ Livilution สรุปขั้นตอนการ ขอ อย. เวย์โปรตีน ตั้งแต่การตรวจสอบประเภทผลิตภัณฑ์ เอกสารที่ต้องเตรียม ไปจนถึงค่าใช้จ่ายในการดำเนินการ
📢 รวมไฮไลท์ ให้คุณเลือกอ่านหัวข้อที่สนใจ
- เวย์โปรตีน คืออะไร
- ทำไม เวย์โปรตีน ถึงต้องขอ อย. ก่อนจำหน่าย
- ขอ อย. เวย์โปรตีน ต้องตรวจสอบอะไรบ้าง
- ขั้นตอนการขอ อย. เวย์โปรตีน
- เอกสารขอ อย. เวย์โปรตีน มีอะไรบ้าง
- ขอ อย. เวย์โปรตีน ใช้เวลานานไหม
- ค่าใช้จ่ายในการขอ อย. เวย์โปรตีน เท่าไหร่
เวย์โปรตีน คืออะไร
เวย์โปรตีน (Whey Protein) คือ โปรตีนที่ได้จากนม โดยเวย์เป็นของเหลวที่แยกออกมาระหว่างกระบวนการผลิตชีส ก่อนนำมาผ่านกระบวนการกรองและแปรรูปเพื่อเพิ่มความเข้มข้นของโปรตีน จนได้เป็นผลิตภัณฑ์เวย์โปรตีนในรูปแบบผง ซึ่งนิยมใช้เป็นแหล่งเสริมโปรตีนสำหรับผู้ที่ต้องการเพิ่มปริมาณโปรตีนในแต่ละวัน เช่น ผู้ที่ออกกำลังกาย นักกีฬา หรือผู้ที่ได้รับโปรตีนจากอาหารไม่เพียงพอ
เวย์โปรตีนที่พบทั่วไปสามารถแบ่งได้เป็น 3 ประเภทหลัก ได้แก่ Whey Protein Concentrate (WPC) มีโปรตีนร่วมกับไขมันและแลคโตสบางส่วน, Whey Protein Isolate (WPI) ผ่านการกรองมากขึ้นจึงมีสัดส่วนโปรตีนสูงและมีไขมันกับแลคโตสน้อยลง และ Whey Protein Hydrolysate (WPH) ซึ่งผ่านกระบวนการย่อยโปรตีนบางส่วนให้มีขนาดเล็กลง
ผลิตภัณฑ์เวย์โปรตีนที่จำหน่ายในท้องตลาดอาจไม่ได้มีเฉพาะเวย์เป็นส่วนประกอบ แต่สามารถมีการเติมสารให้ความหวาน วัตถุแต่งกลิ่นรส วิตามิน แร่ธาตุ กรดอะมิโน หรือส่วนประกอบอื่น ๆ ซึ่งสูตรของผลิตภัณฑ์เหล่านี้เป็นหนึ่งในข้อมูลสำคัญที่ต้องนำมาพิจารณาเมื่อต้องการ ขอ อย. เวย์โปรตีน เพื่อจำหน่ายในประเทศไทย
ทำไมเวย์โปรตีน ถึงต้องขอ อย. ก่อนจำหน่าย
เวย์โปรตีนเป็นผลิตภัณฑ์อาหารที่อยู่ภายใต้การกำกับดูแลของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ดังนั้น หากผู้ประกอบการต้องการผลิตหรือนำเข้าเวย์โปรตีนเพื่อจำหน่ายในประเทศไทย จะต้องดำเนินการด้านผลิตภัณฑ์อาหารให้ถูกต้องตามประเภทของอาหาร และได้รับเลขสารบบอาหารก่อนนำออกจำหน่าย
การขอ อย. มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ผลิตภัณฑ์เป็นไปตามข้อกำหนดด้านความปลอดภัยและการแสดงข้อมูลแก่ผู้บริโภค โดยจะเกี่ยวข้องกับการตรวจสอบหลายส่วน เช่น สูตรและส่วนประกอบ วัตถุดิบ วัตถุเจือปนอาหาร คุณภาพและมาตรฐานของผลิตภัณฑ์ รวมถึงฉลากและข้อความกล่าวอ้าง
โดยเฉพาะเวย์โปรตีนที่มีการเติมวิตามิน แร่ธาตุ กรดอะมิโน สารให้ความหวาน หรือส่วนประกอบอื่นเพิ่มเติม ผู้ประกอบการต้องตรวจสอบว่าสารเหล่านั้นสามารถใช้ได้ตามกฎหมายและอยู่ในปริมาณที่กำหนด รวมถึงข้อความบนฉลาก เช่น “โปรตีนสูง” หรือข้อความกล่าวอ้างด้านโภชนาการ ต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง
ขออย. เวย์โปรตีน ต้องตรวจสอบอะไรบ้าง
ก่อนเริ่มดำเนินการ ผู้ประกอบการควรเตรียมข้อมูลของผลิตภัณฑ์ให้ครบถ้วน ดังนี้
- ชื่อและลักษณะของผลิตภัณฑ์
- สูตรและส่วนประกอบทั้งหมด
- ปริมาณส่วนประกอบแต่ละชนิด
- แหล่งที่มาของวัตถุดิบ
- ชนิดของโปรตีนที่ใช้ เช่น Whey Protein Concentrate หรือ Whey Protein Isolate
- วัตถุเจือปนอาหารที่ใช้ เช่น สารให้ความหวาน สี หรือวัตถุแต่งกลิ่นรส
- คุณค่าทางโภชนาการ
- วิธีรับประทานและขนาดการบริโภค
- ข้อความกล่าวอ้างบนฉลาก
- รูปแบบบรรจุภัณฑ์และฉลากผลิตภัณฑ์
หากสูตรมีวิตามิน แร่ธาตุ กรดอะมิโน สารสกัดจากพืช หรือสารอื่นเพิ่มเติม จะต้องตรวจสอบด้วยว่าสามารถใช้ในอาหารประเภทนั้นได้หรือไม่ และปริมาณที่ใช้เป็นไปตามเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนดหรือไม่
ขั้นตอนการขอ อย. เวย์โปรตีน
1. ตรวจสอบประเภทของผลิตภัณฑ์
ขั้นตอนแรกคือการพิจารณาว่าเวย์โปรตีนสูตรที่จะจำหน่ายถูกจัดเป็นอาหารประเภทใด เพราะผลิตภัณฑ์ที่มีชื่อทางการตลาดคล้ายกันอาจมีสูตรและวัตถุประสงค์การบริโภคต่างกัน ส่งผลให้หลักเกณฑ์ในการยื่นขอเลขสารบบอาหารแตกต่างกัน จึงควรตรวจสอบสูตร ส่วนประกอบ ลักษณะผลิตภัณฑ์ และการนำเสนอผลิตภัณฑ์ก่อนดำเนินการ
2. ขออนุญาตสถานที่ผลิตหรือนำเข้าอาหาร
ผู้ประกอบการต้องมีสถานที่ผลิตหรือนำเข้าอาหารที่ได้รับอนุญาตอย่างถูกต้องก่อนดำเนินการในส่วนของผลิตภัณฑ์
- กรณีผลิตในประเทศไทย สถานที่ผลิตต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์สุขลักษณะและมาตรฐานการผลิตอาหารที่เกี่ยวข้อง เช่น GMP ตามที่กฎหมายกำหนด
- กรณีนำเข้าจากต่างประเทศ ผู้นำเข้าจะต้องมีใบอนุญาตนำหรือสั่งอาหารเข้ามาในราชอาณาจักร และโรงงานผู้ผลิตต่างประเทศต้องมีมาตรฐานการผลิตที่ อย. ยอมรับตามหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง
3. ตรวจสอบสูตรและส่วนประกอบ
สูตรถือเป็นส่วนสำคัญของการ ขอ อย. เวย์โปรตีน โดยต้องระบุส่วนประกอบและปริมาณให้ชัดเจน เช่น
- Whey Protein Concentrate (WPC)
- Whey Protein Isolate (WPI)
- Milk Protein
- Amino Acid
- วิตามินและแร่ธาตุ
- สารให้ความหวาน
- วัตถุแต่งกลิ่นรส
- วัตถุเจือปนอาหารอื่น ๆ
ส่วนประกอบทุกชนิดต้องสามารถใช้ในอาหารได้อย่างถูกต้อง และวัตถุเจือปนอาหารต้องเป็นไปตามชนิด ปริมาณ และเงื่อนไขการใช้ที่กฎหมายกำหนด
4. จัดเตรียมฉลากเวย์โปรตีน
ฉลากต้องแสดงรายละเอียดที่กฎหมายกำหนดให้ครบถ้วนและสอดคล้องกับข้อมูลผลิตภัณฑ์ เช่น ชื่ออาหาร ส่วนประกอบ ปริมาณสุทธิ ข้อมูลผู้ผลิตหรือผู้นำเข้า วิธีเก็บรักษา และข้อมูลอื่นตามประเภทของอาหาร หากมีการแสดงข้อมูลโภชนาการหรือกล่าวอ้าง จะต้องตรวจสอบว่าผลิตภัณฑ์มีคุณสมบัติเป็นไปตามเงื่อนไขสำหรับการกล่าวอ้างนั้นจริง เช่น
“โปรตีนสูง”
“High Protein”
“Low Fat”
“ไม่มีน้ำตาล”
5. เตรียมเอกสารประกอบคำขอ
เมื่อข้อมูลผลิตภัณฑ์พร้อมแล้ว จึงรวบรวมเอกสารสำหรับยื่นคำขอ โดยเอกสารจะแตกต่างกันตามประเภทอาหารและกรณีผลิตหรือนำเข้า
6. ยื่นคำขอผ่านระบบ e-Submission
ปัจจุบันการยื่นคำขอด้านผลิตภัณฑ์อาหารสามารถดำเนินการผ่านระบบ e-Submission ของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) โดยผู้ประกอบการต้องเลือกประเภทคำขอให้ตรงกับประเภทอาหาร พร้อมกรอกข้อมูลและแนบเอกสารที่เกี่ยวข้อง
หลังจากยื่นแล้ว เจ้าหน้าที่จะดำเนินการตรวจสอบข้อมูล หากพบข้อมูลหรือเอกสารไม่ครบถ้วน อาจมีการแจ้งให้แก้ไขหรือส่งข้อมูลเพิ่มเติม
เมื่อคำขอผ่านหลักเกณฑ์ ผู้ประกอบการจึงจะได้รับเลขสารบบอาหารเพื่อนำไปแสดงบนฉลากตามที่กฎหมายกำหนด
เอกสารขอ อย. เวย์โปรตีน มีอะไรบ้าง
เอกสารที่ใช้จริงขึ้นอยู่กับลักษณะผลิตภัณฑ์และประเภทคำขอ แต่โดยทั่วไปควรเตรียมเอกสารและข้อมูล เช่น
- หนังสือรับรองบริษัทหรือเอกสารของผู้ประกอบการ
- เอกสารเกี่ยวกับสถานที่ผลิตหรือนำเข้าอาหาร
- ใบอนุญาตที่เกี่ยวข้องกับสถานที่
- สูตรส่วนประกอบของผลิตภัณฑ์ พร้อมปริมาณหรือสัดส่วน
- รายละเอียดวัตถุดิบและวัตถุเจือปนอาหาร
- Specification ของวัตถุดิบหรือผลิตภัณฑ์ตามกรณี
- กรรมวิธีการผลิต
- รายละเอียดคุณภาพและมาตรฐานผลิตภัณฑ์
- ผลวิเคราะห์ผลิตภัณฑ์ หากประเภทคำขอกำหนด
- ข้อมูลคุณค่าทางโภชนาการ
- แบบฉลากหรือ Artwork
- เอกสารสนับสนุนข้อความกล่าวอ้าง หากมี
- หนังสือมอบอำนาจ กรณีมอบหมายให้บุคคลอื่นดำเนินการ
สำหรับผลิตภัณฑ์นำเข้า อาจต้องมีเอกสารจากผู้ผลิตต่างประเทศเพิ่มเติม เช่น หนังสือรับรองมาตรฐานสถานที่ผลิต รายละเอียดสูตรและกรรมวิธีการผลิต รวมถึงเอกสารรับรองอื่นตามหลักเกณฑ์ของ อย.
ขอ อย. ใช้เวลานานไหม
การขอ อย. สำหรับเวย์โปรตีน ซึ่งจัดอยู่ในกลุ่มผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร จะใช้ระยะเวลาดำเนินการขึ้นอยู่กับความซับซ้อนของสูตร ความครบถ้วนของเอกสาร และการพิจารณาของเจ้าหน้าที่ สูตรที่มีส่วนประกอบหลายชนิด หรือมีสารที่ต้องตรวจสอบเงื่อนไขการใช้เพิ่มเติม อาจใช้เวลาประมาณ 15 ถึง 45 วันทำการ หรืออาจนานกว่านั้น โดยเฉพาะกรณีที่ต้องแก้ไขสูตร ฉลาก หรือจัดส่งเอกสารเพิ่มเติมระหว่างการพิจารณา ดังนั้น หากมีแผนผลิตสินค้า เปิดตัวแบรนด์ หรือนำสินค้าเข้ามาจำหน่าย ควรเผื่อระยะเวลาสำหรับการดำเนินการด้าน อย. ไว้ล่วงหน้า
ค่าใช้จ่ายในการขอ อย. เวย์โปรตีน เท่าไหร่
ค่าใช้จ่ายในการขอ อย. สำหรับผลิตภัณฑ์เวย์โปรตีน แบ่งเป็น ค่าธรรมเนียมภาครัฐ ประมาณ 5,000 บาท สำหรับการขึ้นทะเบียนตำรับอาหาร และอาจมีค่าใช้จ่ายอื่น ๆ เพิ่มเติมตามจริง เช่น ค่าตรวจวิเคราะห์คุณภาพผลิตภัณฑ์ในห้องปฏิบัติการ หากเป็นผลิตภัณฑ์นำเข้า ยังอาจมีค่าใช้จ่ายในการจัดเตรียมและรับรองเอกสารจากโรงงานผู้ผลิตต่างประเทศเพิ่มเติม
ขอ อย. เวย์โปรตีน ควรเริ่มจากตรวจสอบประเภทอาหารและสูตรผลิตภัณฑ์ จากนั้นดำเนินการเรื่องสถานที่ผลิตหรือนำเข้า ตรวจสอบส่วนประกอบและฉลาก เตรียมเอกสาร และยื่นคำขอผ่านระบบ e-Submission ของ อย. โดยรายละเอียดเอกสาร ค่าใช้จ่าย และขั้นตอนอาจแตกต่างกันตามสูตรและประเภทของผลิตภัณฑ์
หากผู้ประกอบการไม่แน่ใจว่าเวย์โปรตีนของตนเองจัดเป็นอาหารประเภทใด หรือไม่แน่ใจว่าสูตร ส่วนประกอบ และฉลากสามารถยื่นขออนุญาตได้หรือไม่ Livilution บริการรับจด อย. พร้อมให้คำปรึกษาและช่วยตรวจสอบข้อมูลเบื้องต้นก่อนยื่นคำขอ เพื่อให้การเตรียมเอกสารและดำเนินการเป็นไปอย่างถูกต้อง
